Alkimos archive

…ας πούμε επιτέλους αλήθειες!

Τελειώνουν τα αποθέματα πετρελαίου;

«Οι συνέπειες για τις κοινωνίες που έχουν στηριχθεί σε μεγάλο βαθμό στο φθηνό πετρέλαιο θα είναι σημαντικές.»

Με αφορμή το σχόλιο ενός αναγνώστη, αποφάσισα να γράψω κάποια πράγματα σχετικά με ένα πρόβλημα που σχετίζεται με το πετρέλαιο και που οι διαστάσεις του μπορεί να έχουν άμεση σχέση με τα όσα βιώνει η διεθνής κοινότητα τα τελευταία χρόνια. Πρόκειται για το λεγόμενο «peak-oil», που σημαίνει Κορύφωση Πετρελαίου και αφορά το πρόβλημα της εξάντλησης του ενεργειακού αποθέματος, ή ακριβέστερα την κορύφωση της παγκόσμιας παραγωγής πετρελαίου.

Η θεωρία «peak oil» διατυπώθηκε για πρώτη φορά από τον γεωλόγο Μάριον Κινγκ Χάμπερτ (M. K. Hubbert), ο οποίος, το 1956, προέβη στην εκτίμηση ότι η παραγωγή πετρελαίου στις ΗΠΑ θα αγγίξει το σημείο κορύφωσής της μεταξύ 1965 και 1970 και έπειτα θα ακολουθούσε πτωτική καμπύλη, γνωστή τώρα ως η καμπύλη του Χάμπερτ.

Από τότε η πετρελαιοβιομηχανία και οι πολιτικοί υποστηρικτές της, κάνουν ό,τι μπορούν για να «υποβαθμίσουν» το μήνυμα ότι το πετρέλαιο είναι μια περιορισμένη πηγή και ότι θα εξαντληθεί κάποια μέρα. Για μεγάλο χρονικό διάστημα η θεωρία αυτή αντιμετωπιζόταν ως περιθωριακή θεωρία, καθώς περίεργες πρόωρες δηλώσεις και ανακριβείς εκτιμήσεις έπληξαν την αξιοπιστία της.

Το πετρέλαιο αποτελεί μια πεπερασμένη, μη ανανεώσιμη πηγή ενέργειας, η οποία έδωσε ιδιαίτερη ώθηση στην οικονομική και πληθυσμιακή ανάπτυξη τα τελευταία 150 χρόνια.

Ο ρυθμός της παραγωγής του πετρελαίου, δηλαδή της εξόρυξης και διύλισης  ήταν συνεχώς αυξανόμενος κατά τα περισσότερα από τα έτη του τελευταίου αιώνα. Από τη στιγμή που έχουμε χρησιμοποιήσει περίπου το μισό των συνολικών αποθεμάτων, ο ρυθμός παραγωγής πετρελαίου είναι πιθανότερο να σταματήσει να αυξάνεται και να εισέρχεται σε φάση μόνιμης μείωσης, εξ ου και ο όρος “peak”.

Τελειώνει το πετρέλαιο;

O όρος «peak oil» δεν σημαίνει όμως την εξάντληση του πετρελαίου, αλλά την εξάντληση του φθηνού πετρελαίου. Οι συνέπειες για τις κοινωνίες που έχουν στηριχθεί σε μεγάλο βαθμό στο φθηνό πετρέλαιο θα είναι σημαντικές. Χωρίς σημαντικά επιτυχημένη πολιτισμική αλλαγή, οι οικονομικές και κοινωνικές επιπτώσεις θα είναι αναπόφευκτες.

Οι πετρελαϊκές εταιρείες, πολύ φυσικά, έχουν εξορύξει το πετρέλαιο που ήταν εύκολο και οικονομικό να εξορυχτεί. Αυτά το πετρέλαιο βρίσκονταν στο έδαφος και σχετικά κοντά στην επιφάνεια και ήταν χαμηλής περιεκτικότητας σε θείο, γεγονός που έκανε εύκολη τη διύλιση του. Το πετρέλαιο που έχει εναπομείνει είναι πολύ πιθανόν να βρίσκεται σε απόμακρες περιοχές, μακριά από τις αγορές, σε μικρά ή χαμηλής ποιότητας πεδία και για αυτό απαιτούνται περισσότερα χρήματα και ενέργεια για την εξόρυξη και διύλισή του. Επιπλέον, όλα τα πετρελαϊκά πεδία φθάνουν κάποια στιγμή στο σημείο όπου η περαιτέρω εκμετάλλευσή τους δεν είναι ενεργειακά και οικονομικά βιώσιμη. Αν δηλαδή απαιτείται η δαπάνη ενός βαρελιού πετρελαίου για την εξόρυξη ενός βαρελιού πετρελαίου, τότε η περαιτέρω εξόρυξη δεν έχει νόημα, ανεξάρτητα από την τιμή του πετρελαίου.

Όπως και να έχουν τα πράγματα, είτε τελειώνει το φτηνό πετρέλαιο είτε όχι, αυτό που παραμένει γεγονός είναι πως ο «μαύρος χρυσός» εξακολουθεί να παίζει πολύ σημαντικό ρόλο στις διεθνής εξελίξεις. Ταυτόχρονα, έχουμε σήμερα ένα οικολογικό ατύχημα στον Κόλπο του Μεξικού, όπου εκ. τόνοι πετρελαίου χύνονται στην θάλασσα και τα διεθνή ΜΜΕ προσπαθούν να υποβαθμίσουν το γεγονός. Οι συνέπειες που έχει αυτή η καταστροφή θα μας καταδικάσει σίγουρα τα επόμενα χρόνια…

Πληροφορίες από: peakoil.com, energybulletin.net και theoildrum.com, bioenergynews, ταινία Collapse.

.

Advertisements

02/06/2010 - Posted by | Κόσμος | , , , , , ,

13 Σχόλια »

  1. Το ερώτημά σου με απασχολεί πολλά χρόνια, και με την πρόσφατη εμμονή μου, εξακολουθώ και το ψάχνω.

    Το 1975 ή 77 (περίπου, μόλις είχε γίνει ευρέως διαθέσιμη mainframe υπολογιστική δύναμη) κάποιο παρακλάδι του Club of Rome με μοντέλα και παραδοχές, προέβλεπε ότι το πετρέλαιο θα τέλειωνε το μέχρι το …1990 (με μιά ωραία normal καμπύλη σχήματος καμπάνας. Προφανώς λογάριαζαν χωρίς προσαρμογές τιμής και ζήτησης, νέες πηγές κλπ. ϊσως γνωρίζεις ότι εκείνη την περίοδο οι Ρώσοι και οι συνοδοιπόροι τους συνέβαλαν στον πόλεμο των 6 ημερών και λίγο αργότερ στον πόλεμο του Yom Kippur. Η Αμερική τότε είχε ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΕΣ ουρές στα βενζινάδικα…

    Παραδόξως, το πετρέλαιο, σε σταθερά δολάρια, δεν έχει ανέβει πολύ

    Δεν έχω ιδέα πότε θα τελειώσει το πετρέλαιο, κάποτε θα τελειώσει, αλλά οι πιθανότητες να έχουμε τιναχτεί στον αέρα οι μισοί, ή να έχουμε πεθάνει από συνάχι, μέχρι τότε, δεν είναι αμελητέες. (o James Lovelock προβλέπει ότι θα μείνουμε 1 στους 7 ή κάτι τέτοιο — και πριν τσιμπήσεις, θεωρεί τις ΑΠΕ «nonsense»)

    Όλη η γκρίνια, η φούσκα των τελευταίων 5 ετών, δεν είναι το πετρέλαιο που τελειώνει, αλλά η ζήτηση από την Κίνα (και κάτι λεπτομέρειες στην Δύση). Το ότι οι Αμερικάνοι δεν έχουν βάλει μπρός να φτιάχνουν 50 πυρηνικά τον χρόνο, μου λέει ότι ή έχουν σκοπό να κάνουν οικονομία, ή δεν ανησυχούν, ή έχουν κάθε πρόθεση να χρησιμοποιήσουν τα μεγάλα μέσα για να εχουν πετρέλαιο. Όλη η μούρλα με τις …ΑΠΕ (που είναι και αμερικανογενής) έχει σαν στόχο να πείσει εμάς τους υπόλοιπους, να γυρίσουμε σε περίοδους πρίν το 1800.

    Το οικολογικό ατύχημα είναι καταστροφή, αλλά σε βαρέλια δεν είναι τόοοοσο χειρότερο από άλλα. (Είναι το μεγαλύτερο, και θα χειροτερέψει, αλλά η οικολογική ζημιά θα είναι μεγαλύτερη άπο την απώλεια πετρελαίου)

    Δεν ξέρω την ηλίκία σου, αλλά αφου …γράφεις, η πιθανότητα να δεις κακουχίες δεν είναι μηδενική, αλλά να έχει τελειώσει το πετρέλαιο είναι εξαιρετικά χαμηλή. Κάρβουνο έχει πολύ περισσότερο. Αν φοβάσαι το κάρβουνο, δες τι καίει η Γαλλία.

    Πάντως σε κάθε ύφεση βγαίνουν φόβοι και σενάρια και άγχη, και στην περίπτωση της δεκαετίας του ’30 βγήκαν και …άλλα

    Σχόλιο από archaeopteryx | 02/06/2010 | Απάντηση

    • Γράφεις: «Όλη η γκρίνια, η φούσκα των τελευταίων 5 ετών, δεν είναι το πετρέλαιο που τελειώνει, αλλά η ζήτηση από την Κίνα…» και «Το ότι οι Αμερικάνοι δεν έχουν βάλει μπρός να φτιάχνουν 50 πυρηνικά τον χρόνο, μου λέει ότι ή έχουν σκοπό να κάνουν οικονομία, ή δεν ανησυχούν, ή έχουν κάθε πρόθεση να χρησιμοποιήσουν τα μεγάλα μέσα για να έχουν πετρέλαιο.»
      Οι –έγκυρες- πληροφορίες που έχω, επιβεβαιώνουν, πως όντως οι Αμερικανοί δεν ανησυχούν για το «peak oil», διότι έχουν βάλει στόχο να μειώσουν την ζήτηση από την πλευρά της Κίνας. Το πώς σκοπεύουν να το κάνουν αυτό, φαίνεται, από τα όσα δρομολογούνται αυτόν τον καιρό στη Μέση Ανατολή και έχει άμεση σχέση με την αντιπαράθεση Ισραήλ-Ιράν.

      Σχόλιο από Alkimos | 02/06/2010 | Απάντηση

    • ΟΛΑ ΑΥΤΑ ΕΙΝΑΙ ΣΩΣΤΑ! ΑΠΛΩΣ ΠΑΡΑΤΕΙΝΕΤΑΙ ΤΟ ΘΕΜΑ ΓΙΑΤΙ ΠΑΡΑΛΛΗΛΑ ΕΞΕΛΙΣΟΤΑΝΕ ΚΑΙ Η ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΕΞΕΡΕΥΝΗΣΗΣ ΚΑΙ ΕΞΟΡΥΞΗΣ ΜΕ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΝΑ ΜΕΤΑΤΙΘΕΤΑΙ ΤΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ. ΦΘΑΝΟΥΜΕ ΣΙΓΑ ΣΙΓΑ ΝΑ ΕΞΑΝΤΛΕΙΤΑΙ ΚΑΙ Η ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΣΤΟΝ ΤΟΜΕΑ ΑΥΤΟ ΚΑΙ ΠΟΛΥ ΣΥΝΤΟΜΑ ΘΑ ΔΟΥΜΕ ΟΤΙ ΟΛΑ ΑΥΤΑ ΠΟΥ ΣΥΜΒΑΙΝΟΥΝ ΓΥΡΩ ΜΑΣ (ΚΡΙΣΕΙΣ,ΠΟΛΕΜΟΙ,ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΘΕΣΕΙΣ) ΕΧΟΥΝ ΩΣ ΑΙΤΙΑ ΤΟ ΠΑΡΑΠΑΝΩ ΓΕΓΟΝΟΣ.

      Σχόλιο από iosif | 19/06/2011 | Απάντηση

  2. Εταιρειες κολοσσοι οπως Petrobras,seadrill κ.α επενδυουν και κατασκευαζουν ηδη στη Κορεα πλωτα Γεωτρυπανα και εξεδρες αντλησης απιστευτου κοστους,και δυνατοτητων.Ὂπως εχει ηδη αναφερθει υπαρχουν νεα Ελντοραντο,Αιγαιο,Βραζιλια,
    και κυριως Β.Πολος.

    Σχόλιο από Observer | 02/06/2010 | Απάντηση

    • Καλά τα χαρακτηρίζεις «Ελντοράντο» διότι γίνεται όντως «γης Μαδιάμ» αυτόν τον καιρό ανάμεσα στους …χρυσοθήρες.

      Σχόλιο από Alkimos | 02/06/2010 | Απάντηση

  3. Για τις πολιτικοκοινωνικές προεκτάσεις δεν μπορώ να ξέρω – μπορώ μόνο να πω ότι στις ΗΠΑ υπάρχει ενδο-επιστημονική διένεξη για το peak-oil (έχω προσωπική εμπειρία) με τους μέν καθαρά ακαδημαικούς να είναι προβληματισμένοι και να πιστεύουν ότι το peak έγινε τα προηγούμενα χρόνια (ή τώρα) και τους ακαδημαικούς, υποστηριζόμενους από το big oil (άμεσα η έμεσα) να έχουν αντίθετη άποψη (μέρικοι πλέον υποστηρίζουν και τη παλιά ρωσική θέωρία για την ύπαρξη μεγάλων κοιτσασμάτων πετρελαίου μή οργανικής προέλευσης (abiotic oil).
    Σύμφωνα με την καμπύλη που περιγράφεις όταν ο ρυθμός έυρεσης νέων κοιτασμάτων γίνει μικρότερος από το ρυθμό άντλησης τότε έχουμε περάσει την κορύφωση της παραγωγής.

    Σχόλιο από Δημήτρης | 03/06/2010 | Απάντηση

    • Έχεις την δυνατότητα να πάρεις κάποια σχόλια, σε στιλ συνέντευξης, από κάποιον έγκριτο και αδέσμευτο ακαδημαϊκό στις ΗΠΑ, σχετικά με το θέμα «Το πετρέλαιο και η σχέση του με την διεθνή οικονομική κρίση»; Θα ήταν πολύ ενδιαφέρον να μάθουμε, από πρώτο χέρι, το πως βλέπουν τα πράγματα οι Αμερικανοί.

      Σχόλιο από Alkimos | 03/06/2010 | Απάντηση

  4. Είμαι ερευνητής στις ΗΠΑ και μέσω της δουλειάς μου συναντίεμαι τακτικά με ερευνητες/καθηγητές (έχω περιφερειακή σχέση μόνο με το θέμα, και μερικώς ερευνητικό ενδιαφέρον) – στις άτυπες συζητήσεις μαθαίνεις τα πιο ενδιαφέροντα και ουσιαστικά – δεν μπορώ να πάρω συνεντευξή (δεν είναι η δουλειά μου και βασικά δε νομίζω ότι θα μπορέσω να κάνει καλή δουλειά) αλλά είναι δύσκολο να βρεις πραγματικά αντικειμενικό ακαδημαικό – το καλύτερο θα ήταν πολλές συνεντευξεις με το ίδιο αντικείμενο στο ίδιο άρθρο.
    Σε 15 μέρες περίπου συμμετέχω σε διεθνές συνέδριο από το οποίο μπορεί να ακούσω ενδιαφέροντα νέα – θα επικοινωνήσω μέσω αυτής της φόρμας, ή μέσω μυνήματος ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, αν υπάρχει κάτι αξιοσημείωτο.

    Σχόλιο από Δημήτρης | 04/06/2010 | Απάντηση

    • Θα με ενδιέφερε έστω μια δική σου τοποθέτηση επί του θέματος, με βάση τις εμπειρίες που έχεις αποκομίσει από την καθημερινότητα και από τις επαφές σου. Προσωπικά πιστεύω πως ο μέσος αμερικανός ζει σε μια κατάσταση αβεβαιότητας και ανασφάλειας. Σίγουρα υπάρχουν και οι αιθεροβάμονες και οι ουτοπιστές, οι οποίοι ζουν στον κόσμο τους, αλλά οι σοβαροί –απλοί- άνθρωποι και στην Αμερική, είμαι βέβαιος ότι αντιλαμβάνονται την έκρυθμη κατάσταση που βρίσκεται η χώρα τους και κατ’ επέκταση κι ο υπόλοιπος κόσμος.

      Σχόλιο από Alkimos | 04/06/2010 | Απάντηση

      • Καλημέρα Άλκιμε, φυσικά και θα σου γράψω την άποψη μου (αυτή τη στιγμή, και για τις επόμενες 10 μέρες ταξιδεύω για δουλειά, οπότε μάλλον θα το κάνω μόλις γυρίσω) –
        θα ήθελα στο ενδιάμεσο να ρίξεις μια ματιά στο σύνδεσμο
        skouzekaifilonos.gr
        και πες μου τη γνώμη σου.
        Οι γνώμες που παίρνω είναι ότι συγκεκριμένοι μεγαλοδικηγοροί, πριμοδοτούνται από τον ΣΕΒ (και μάλλον διεθνείς επιχειρήσεις) να προωθήσουν αλλαγές με στόχο να πλήξουν την δικηγορία (με αποτέλεσμα τη μη αξιόλογη εκπροσώπηση του μέσου πολίτη) και με καταστρεπτικές συνέπειες και για τα έσοδα του κράτους.
        Η γνώμη μου ήταν διαφορετική με ενημώρεση μόνο από τα ΜΜΕ, αλλά τώρα ακούγοντας και τη φωνή των άλλων αρχίζω να αλλάζω άποψη….

        Σχόλιο από Δημήτρης | 10/06/2010 | Απάντηση

        • Συνοπτικά, ως απάντηση στην ερώτησή σου:
          Δικηγορικός Σύλλογος Θεσσαλονίκης, 31.03.2010: «Η συντριπτική πλειονότητα των δικηγόρων (και όχι, φυσικά, οι τηλεοπτικοί αστέρες – μεγαλοδικηγόροι, που παραπλανητικά προβάλλουν ως στερεότυπα τα χαλκεία και τα φερέφωνα της παραπληροφόρησης) βρίσκονται ήδη στα όρια της επιβίωσης και αντιμετωπίζουν ασφυκτικά προβλήματα οικονομικής δυσπραγίας.»
          Σε όλους του χώρους υπάρχουν δυστυχώς τα «μαύρα πρόβατα»!

          Σχόλιο από Alkimos | 10/06/2010 | Απάντηση

      • Καλησπέρα Άλκιμε. Όπως σου είχα γράψει την προηγούμενη εβδομάδα συμμετείχα στο Goldshcmidt 2010 (ίσως το μεγαλύτερο συνέδριο γεωχημείας στον κόσμο) – με παραξένεψε πολύ το γεγονός ότι σε ένα τόσο σημαντικό συνέδριο είχαν 3 συνεδρίες σχετικά με το πετρελαίο μη βιογενούς προέλευσης (http://www.goldschmidt2010.org/program/programView?session=09k#abstract_2684) – απο περιέργεια (όπως σου είπα δεν είναι το αντικείμενο μου) παρακολούθησα μερικές ομιλίες – ήταν πραγματικά δισφορετικές, με μία τάση να προσπαθούν να πείσουν – όχι όμως με βάση την επιστημονική μελέτη αλλά γιατί η θεωρία είναι σωστή!!!! τέλος πάντων, νομίζω το ζουμί ήταν η κατάληξη του keynote ομιλητή:
        το πετρελαίο δεν τελειώνει, υπάρχουν απειρες ποσότητες αρκεί να κοιτάξουμε εκεί που πρέπει – ο δυτικός πολιτισμός πρέπει να συνεχίσει να στηρίζεται στο πετρέλαιο και δεν χρειάζεται να επενδύσουμε σε άλλες μορφές ενέργειας….
        τελειώνοντας είπε ότι γίνονται παιχνίδια για να αυξηθεί η τιμή – και προέβλεψε τιμές ~$200 σύντομα – και μετά θα αρχίσουν να εκμεταλλεύονται τα κοιτάσμα που προτείνουν οι υποστηρικτές αυτής της θεωρίας…
        να τονίσω ότι μέχρι μερικά χρόνια όποιος ασχολούνταν με αυτή τη θεωρία θεωρούνταν γραφικός – τώρα τα πράγματα φαίνεται να αλλάζουν

        Σχόλιο από Δημήτρης | 22/06/2010 | Απάντηση

  5. Μάλλον δεν πείστηκες από τα προηγούμενα στοιχεία που σου έδωσα.

    Δες και αυτά

    http://www.aspousa.org/index.php/2009/09/interview-with-bob-hirsch-the-stonewalling-of-peak-oil/

    h**p://survivingpeakoil.blogspot.com/2009/09/peak-oil-not-enough-oil-for-g20-package.html

    h**p://www.enet.gr/?i=news.el.article&id=100701

    h**p://www.enet.gr/?i=news.el.article&id=145186

    Στο παρακάτω άρθρο πρόσεξε τα διαγράμματα και ειδικά εκείνο με τις προβλέψεις τιμών. Αν επιβεβαιωθεί, ουσιαστικά έχουμε 2-3 χρόνια πριν γίνει δυσβάστακτη η τιμή του πετρελαίου. Ένας φίλος μου που μελετά το θέμα τουλάχιστον 5 χρόνια και είναι αυτός που με ενημερώνει για όλες τις τελευταίες εξελίξεις, λέει ότι όταν φτάσει η τιμή στα 240 δολάρια, ο πολιτισμός μας θα καταρρεύσει
    h**p://www.theoildrum.com/node/5395

    υγ. Εγώ άρχισα να ασχολούμαι με το θέμα μόλις το 2008 όταν είδα το Δελτίο Τύπου για μία ημερίδα τον Απρίλιο του ίδιου έτους στο ΑΠΘ με ομιλητή τον Επιστημονικό Ερευνητή της Καναδικής Κυβέρνησης και της Γεωλογικής Υπηρεσίας του Καναδά Αντώνιο Φώσκολο

    h**p://www.cperi.certh.gr/announcements/200804/Hmerida_AUTH_Tetarti_09042008.pdf

    Σχόλιο από KNWD | 10/06/2010 | Απάντηση


Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s